De Stem van Vlaanderen (VTM): leuker en genuanceerder dan VRT-stemtest
Jan Van de Casteele 31-05-2009
 |
Interessanter dan Stemtest 09 van VRT is wat VTM op het net heeft geplaatst: De Stem van Vlaanderen (www.vtm.be/destemvanvlaanderen). Wat de drie B-professoren Marc Hooghe (KU Leuven), Kris Deschouwer (VUB) en Stefaan Walgrave (UA) voor de openbare omroep op het net hebben geplaatst, is hopelijk niet ernstig bedoeld (zie http://www.vvb.org/kort/218/29397 in deze KORT-rubriek, dd 8 mei). VTM koos voor een nogal pretentieloze, leuke enquête, opgesteld door het marktonderzoeksbureau iVOX uit Leuven.
Het gaat om twintig vragen, waar de deelnemer zijn antwoorden kan vergelijken met die van elf politici, een aantal BV’s uit sport, cultuur en media, maar – en dat is interessanter – ook met de gemiddelde score van de deelnemers. Interessant is dat je als deelnemer toch ten minste genuanceerd kunt antwoorden (op een schaal tussen 100 procent tegen en 100 procent voor).
VTM beschouwt De Stem van Vlaanderen al helemaal niet als een soort peiling: ‘Bij de vorige verkiezingen had niemand voorspeld dat Lijst Dedecker zo goed zou scoren en dat de sp.a zo'n zware klap zou krijgen. Aan dat soort hocus pocus doen wij niet meer mee’, aldus Eric Goens, directeur informatie van VTM. Bij de VRT heeft men natuurlijk enkel oog voor het eigen ding: ‘Ik ben onbekommerd en onbevooroordeeld een kijkje gaan nemen (bij VTM – red.), maar toen ik zag wat het precies was, heb ik het meteen weggeklikt’, prikt Siegfried Bracke (DM, 15 mei)
Communautair
Twee VTM-vragen zijn duidelijk communautair. We leren dat de meningen van de gemiddelde Vlaming over Vlaamse onafhankelijkheid verdeeld zijn, met een heel licht voordeel voor de “neen”. Op de schaal ‘Ik ben Vlaming versus ik ben Belg’ antwoordt de Vlaming ook al ergens middenin het veld (mannen licht pro, vrouwen licht contra). Een meerderheid spreekt zich – weze het niet fanatiek - uit ‘tegen financiële solidariteit’.
Ter info: Bart De Wever en Filip Dewinter zijn 100 procent voor onafhankelijkheid, Jean-Marie Dedecker eerder aarzelend. Alle andere politici zijn tegen, met een uitgesproken tegenstem van Bart Somers, Geert Lambert en 100 procent anti van Jean-Jacques De Gucht, Caroline Gennez en Mieke Vogels. De hoofdredacteurs Peter Vandermeersch (DS) en Yves Desmet (DM) zijn eveneens 100 procent anti.
Andere vragen
We beperken ons voor de overige vragen hieronder tot wat als gemiddelde mening van de deelnemers in beeld komt:
- Europa is in het “spel” nauwelijks aanwezig. ‘Europa leeft nauwelijks, al schop ik Guy Verhofstadt daarmee wellicht geweldig tegen de schenen’, stelt Eric Goens, directeur informatie VTM. Eén EU-vraag: mag Turkije lid worden van de EU? Eerder niet.
- Thema migratie: de hoofddoek kreeg ongeveer evenveel pro- als contrastemmen. Een kleine meerderheid is er voor het verplicht spreiden van allochtone leerlingen over alle scholen.
- Criminaliteit, veiligheid en verkeer: Een voorzichtig ja is er voor het plaatsen van metaaldetectoren bij de schoolpoorten, voor het afschaffen van de maximumsnelheid op autowegen (nogal irrationeel gesteld tegenover 90 km per uur als alternatief), en voor investeren in openbaar vervoer, eerder dan in betere autowegen (deels ook milieuvragen).
- Milieu en gezondheid: de meeste Vlamingen zouden voorstander zijn van een rookverbod op café en van meer ruimte voor natuur en bos i.p.v. voor bedrijfsterreinen. Milieuonvriendelijke wagens moeten meer belast worden en er is een duidelijke voorkeur voor de optie ‘groene energie via windmolens’ dan voor de optie ‘goedkope energie via kerncentrales’. Restafvalophalingen per kilo aanrekenen vindt een forse meerderheid dan weer niet nodig.
- Over economisch beleid is het beeld genuanceerd. Tussen ‘meer of minder overheidsinmenging en tussen meer investeringen in de economie of begrotingsevenwicht staat de teller precies in het midden. Bonussen voor managers van bedrijven die overheidssteun krijgen, dat ziet de Vlaming dan weer in geen geval zitten.
- Sociaal: Loon inleveren om jobs van collega’s te redden, dat doet een kleine meerderheid liever niet. Wie dichtbij een school woont moet zeker voorrang krijgen bij inschrijvingen en werklozen mag men best verplichten een VDAB-job te aanvaarden.
- Eén levensbeschouwelijke vraag maar: staan we euthanasie toe voor ouderen die erom vragen? Ja, vindt een meerderheid van de respondenten.
Wie het spel wil spelen, kan dus terecht op de webstek van VTM. www.vtm.be/destemvanvlaanderen
Deelnemen duurt maar enkele minuten. Veel meer dan in de VRT-Stemtest kun je hier nuanceren tussen zwart en wit. De output van het VTM-spel mag dan al evenmin als die van de Stemtest politiek relevant zijn, als deelnemer besef je dat politiek geen spel is van tegenstellingen, maar ook van nuanceringen en wikken en wegen. Politieke en maatschappelijke thema’s vormen een complex gegeven, waar een individu zijn eigen keuze maakt. Ook binnen eenzelfde partij zullen die keuzes vaak absoluut verschillend zijn. Politieke partijen vereenvoudigen dat breed en complex spectrum door het trekken van hoofdlijnen. De kiezer moet zich mentaal instellen op het maken van één keuze (of hooguit een variante tussen regionaal en Europees stembiljet). Een beetje “simpel”, maar een alternatief voor dit soort democratie is er voorlopig niet. Uitkijken welke opties de gemiddelde Vlaming op 7 juni wat extra kleur zal geven.
Terug naar de artikelenlijst.